Skip to content

Cyfarfod Pwyllgor Gweithredol Confensiwn Cymru Gyfan: 19 Mawrth 2009

Llywodraeth Cynulliad Cymru

Cyfarfod Pwyllgor Gweithredol Confensiwn Cymru Gyfan: 19 Mawrth 2009

Cynhaliwyd seithfed cyfarfod y Pwyllgor Gweithredol ar y 19eg o Fawrth ym mae Caerdydd.

Roedd tri mis wedi mynd heibio er y cyfarfod diwethaf, ac yn yr amser hynny mae’r Cadeirydd, Aelodau’r Pwyllgor a’r ysgrifenyddiaeth wedi cynnal nifer o ddigwyddiadau cyhoeddus wedi eu cynnal ers hynny.  Diolchodd Emyr i’r holl aelodaeu am y gwaith maent wedi ei wneud.

Y brif eitem ar yr agenda oedd cyflwyniad ar y gwaith ymchwil cymdeithasol a gomisiynwyd gan y Confensiwn sydd wedi ei gyflawni gan GfKNOP drwy Swyddfa’r Prif Swyddog Ymchwil Cymdeithasol.  Mae rhan gynta’r gwaith o ganfod dealltwriaeth pobl o bwerau presennol ac asesu’r lefel o gefnogath ar gyfer pwerau deddfu llawn wedi ei chyflawni.  Cyflwynwyd canlyniadau’r ddwy agwedd o’r gwaith – y canlyniadau ansoddol o’r deg grwp ffocws a gynhaliwyd ar draws Cymru ym mis Tachwedd 2008; a’r canlyniadau meintiol o’r arolwg ffôn a gynhaliwyd ym mis Rhagfyr 2008.

Dangosodd yr ymchwil ansoddol bod rhan fwyaf o bobl yn gwybod rhywbeth am y ffordd mae Cymru’n cael ei llywodraethu, ond pan fo’r cwestiwn yn cael ei ofyn gyntaf bod pobl yn dueddol o feddwl nad ydynt yn gwybod llawer am y ffordd mae Llywodraeth y Cynulliad a’r Cynulliad Cenedlaethol yn gweithio.  Roedd hi’n glir bod dealltwriaeth pobl yn dueddol o ddod o’u gwybodaeth am gynlluniau neu bolisiau arbennig, yn hytrach na o ddealltwriaeth o’r broses neu o sut mae cyfreithiau’n cael eu gwneud yng Nghymru. Trafododd y Pwyllgor y diffyg dealltwriaeth cyffredinol yma o’r drefn bresennol a bod gor-gymhlethdod a defnyddio terminoleg anghyfarwydd yn gallu troi pobl i ffwrdd o’r drafodaeth.  Er mwyn cyfathrebu’n well gyda’r cyhoedd, cytunodd y Pwyllgor ei bod yn ddefnyddiol i gyfeirio at bethau sy’n effeithio pobl yn eu bywyd bob dydd am fod hyn yn gwella eu dealltwriaeth ac yn rhoi cyd-destun i’r wybodaeth.

Roedd casgliadau’r gwaith ymchwil yn cynnwys bod datganoli bellach yn cael ei dderbyn yn gyffredinol ond bod diffyg dealltwriaeth yn gallu arwain at farn negyddol.  Mae hefyd lefel o ansicrwydd o amgylch ystyr rhagor o bwerau i’r Cynulliad, ac mae angen i’r hyn sy’n cael ei gyfathrebu fod yn gliriach.  Cytunodd y Pwyllgor i gyhoeddi canlyniadau’r ymchwil cymdeithasol ar ddechrau wythnos y 23ain o Fawrth yn amlinellu bo’r ymchwil yn rhoi gwybodaeth i ni mewn 6 prif faes:

  • Agweddau tuag at ddatganoli 
  • Cipolwg ar fwriad pleidleisio pobl 
  • Y ffactorau a fyddai'n effeithio ar benderfyniadau pleidleisio 
  • Dealltwriaeth o ba bwerau sydd wedi'u datganoli eisoes 
  • Dealltwriaeth o'r hyn y byddai rhagor o bwerau yn ei gynrychioli 
  • Sut mae pobl yng Nghymru yn cael gwybodaeth sy'n berthnasol i'r drafodaeth

Roedd y rhaglen digwyddiadau cyhoeddus wedi mynd rhagddi dros y 3 mis diwethas a mor belled mae 10 digwyddiad cyhoeddus wedi eu cynnal ar draws Cymru ac wedi eu mynychu gan o gwmpas 1000 o bobl i gyd.  Mae Emyr wedi cwrdd â 7 cyngor lleol, 4 prifysgol, a thair ysgol yn ogystal â nifer o gyrff eraill.  Mae Emyr hefyd wedi cwrdd â Chymdeithas y Cyfreithwyr sydd yn trefnu ar y cyd gyda partneriaid yn y gymuned gyfreithiol, seminar ar faterion cyfreithiol ar gyfer y Confensiwn i gael ei chynnal ar yr 17ain Ebrill.  Roedd aelodau’r pwyllgor yn cael eu hannog i fynychu.

Roedd sesiynau casglu tystiolaeth y Confensiwn wedi amlinellu nifer o feysydd lle byddai’n ddefnyddiol i archwilio’n fanylach mewn sesiynau casglu tystiolaeth yn canolbwyntio ar y meysydd hynny.  Cytunodd y Pwyllgor y dylai sesiynau casglu tystiolaeth yn canolbwyntio ar elfennau Ewropeaidd, y berthynas gyda llywodraeth leol, a’r rhwydweithiau cyfryngau a chyfathrebu yng Nghymru gael eu trefnu.

Cafwyd diweddariad ar weithgareddau cyfathrebu sy’n cynnwys newidadau i’r wefan, ymgyrch hysbysebu ar radio lleol, a gweithio gyda rhanddeiliaid er mwyn cael lledu negeseuon mor eang a phosibl.  Mae’r gwaith cyfathrebu hefyd wedi canolbwyntio ar dynnu sylw at sut mae’r bobl rydyn ni wedi cwrdd â nhw drwy’r digwyddiadau yn teimlo am y drafodaeth, eu barn a’u meddyliau, er mwyn ei gwneud yn drafodaeth fyw.

Rhwng popeth, mae wedi bod yn dri mis prysur gyda’r rhaglen ddigwyddiadau cyhoeddus nawr yn codi stêm.  Mae llawer o dystiolaeth wedi cael ei gasglu, drwy sesiynau casglu tystiolaeth, tystiolaeth ffurfiol wedi eu cyflwyno, ffurflenni arlein ac e-byst a llythyrau cyffredinol.

Dolenni perthnasol

Hoffwn ddiolch i bawb a wnaeth yr ymdrech i gyfrannu i’r drafodaeth drwy’r fforwm arlein.
Mae angen y feddalwedd iawn arnoch er mwyn gweld gwybodaeth benodol ar y wefan hon. Mae'r dolenni ar y dudalen hon i raglenni gweld a darllen sydd ar gael am ddim.